Иң дөрөҫ бал иң тәмлеһе була

Ошо көндәрҙә Рәиф Яхиндың үҙенсәлекле умарталығында булдыҡ. Шәхси биләмәгә инек, ҙур юлдан йөҙ-йөҙ метр ара үтеп, шлагбаум аша үтеп, урманға инеп киттек. Унда беҙҙең алда ҙур быуаға матур күренеш асылды: унда һыуҙағы беседка, катамаран ағасы ултыра, ә яр буйында һәм унан саҡ ҡына арыраҡ урман ситендә ағас ҡаралтылар күренә. Атап әйткәндә, алтыҡырлы йорт беҙҙең иғтибарҙы йәлеп итте, улары кәрәҙҙәрҙе хәтерләтә. Уны хужаһы үҙе төҙөгән икән. Беҙгә умарталыҡтың үҙенә барып етергә кәрәк ине әле. Юл беҙҙе ҡайыштан эләктереп, ҡуйы урман аша алып китте. Рәиф Заян улы гид ҡына түгел, ваҡ-төйәктең дә матурлығын күрә белгән кеше лә булып сыҡты. Бына бейек ағастар араһында бәләкәй ҡайын ботағында миләш оялай башланы - быларҙың барыһын да үҙенең 70 йәшлек юбилейы алдында торған оло ир күреп ҡалды, әйткәндәй, ул үҙе лә был хаҡта бер нисә тапҡыр хәтергә төшөрә ине.

Бына беҙ, ниһайәт, тауға күтәрелдек, унда, ысынында, йүкә уратып алған умарталыҡ бар. Күпме бал ҡорто күсе булыуын һорамағыҙ - был умартасыларҙа ҡабул ителмәгән. Шуға күрә беҙ ҙә аныҡлап торманыҡ. «Минең тамырҙарым ошонан, Булатйылғанан. Бында минең ата-бабаларым йәшәгән. Бал ҡорттарын аҫрайҙар, солоҡтар ҡуялар, өйҙән алыҫта, урманда, шул урындарҙа, 400-гә тиклем тип ишетәләр. Тимәк, беҙ генетик умартасылар. Әсәйем яғынан Булат ҡартайымдың егерме беренсе тубыҡтағы ейәне. Булатйылға 1842 йылда теркәлгән, бында иһә күпкә алдараҡ йәшәгәндәр. Атайым яғынан мин - Кум ауылынан Ете тубыҡлы Пугачев полковнигы Айыт Сәйетовтың нәҫеле», - тип алыҫтан һөйләшә башланы урман умарталығы хужаһы.

- Ә һеҙ элек балығыҙҙың иң тәмлеһе икәнен белә инегеҙме? - тип ҡыҙыҡһындылар Рәиф Яхиндан. Һөйләргә кәрәк беҙҙеке, Яңауылдыҡы, - төҙәтте ул. - Эйе, республикала, илдә һәм донъяла иң яҡшыһы икәнлеген белә инек. Атап әйткәндә, мин онотоу яғының балын, Каманан Красноуфимскиға тиклем 150 саҡрым киңлектәге һыҙатта, шул иҫәптән Яңауыл районының хәҙерге биләмәһендә етештерелгән Кама буйы башҡорттарының балын батша өҫтәленә килтереү осраҡтарын әйтәм. - Шулай ҙа бында етештерелгән бал ни тиклем ҡиммәтле? - Ул иң ғәҙел, иң дөрөҫлөһө, - ти умартасы. - Әйткәндәй, беҙҙә урта урыҫ тоҡомонан булған, олатайҙан ҡалған бал ҡорттары уға - атаһынан һ.б. Мин әле бер тапҡыр ҙа уларҙы шәкәр менән туҡландырғаным булманы. Шуға күрә продуктыбыҙҙы ҡулланыусы һәр өсөнсө кеше - диабетик булыуы ғәжәп түгел. Инвентарийҙарҙы дарыу үҫемлектәре: әрем, ылыҫ һ.б. менән генә эшкәртәбеҙ. Бер ниндәй ҙә химия юҡ. Антибиотиктар? Файҙаланмайбыҙ. Өҫтәп үтәйек, Яхиндарҙы өлгөргән балға һәм миҙгелгә бер тапҡыр ғына һурҙыралар.

Тулыраҡ гәзиттә уҡығыҙ.